[12] Drachtige vrouwtjes kunnen tot 300 gram zwaar worden. De adder is in de regel geen agressieve soort en is vaak vrij dicht te benaderen, maar voorzichtigheid is geboden omdat er altijd uitzonderingen zijn. Het werkzame gif bestaat uit eiwitten die verschillende werkingen hebben zoals proteolytische enzymen die weefsels aantasten en hyaluronidase dat de verspreiding van het gif stimuleert. Voorbeelden zijn Vipera seoanei uit noordoostelijk Spanje[7] en Vipera sachalinensis, die endemisch voorkomt op het eiland Sachalin in oostelijk Rusland.[8]. [21] Alleen als men sterk allergisch is voor het gif zal een zogenaamde anafylactische shock optreden, dit is een sterke allergische reactie van het lichaam die levensgevaarlijk kan zijn. De vruchtenetende eikelmuis heeft de slang echter niet op het menu staan maar valt aan om de jongen te beschermen. Het wegvangen van dieren kan van invloed zijn binnen kleine populaties. Intensieve recreatie (met name loslopende honden en fietsers) kan verstoring of zelfs slachtoffers tot gevolg hebben. Tussen de rostrale (5) en de mentale (8) schub (de schub aan de voor- onderzijde van de snuit) is zoals bij alle slangen een kleine opening aanwezig, zodat de slang zijn tong naar buiten kan steken zonder de bek te openen. De dracht duurt ongeveer 3 tot 4 maanden, waarna het vrouwtje ongeveer 6 tot 20 (meestal 8 tot 12) volledig ontwikkelde jongen afzet, soms komen naast jongen ook eieren ter wereld die vrijwel direct uitkomen. De adder is zowel overdag als 's nachts actief, afhankelijk van de weersomstandigheden. Janssen, P. & P. van Hoof, in prep. Tegengaan van verdroging of opzetten van waterpeil in winter. Mitigatie en compensatie In de Alpen komt de adder voor tot een hoogte van 3000 meter boven zeeniveau. Zolang het mannetje een erectie heeft kan het vrouwtje niet loskomen, als ze probeert weg te kruipen sleept ze het mannetje achter zich aan. Daarnaast heeft de adder een opstaande snuitpunt die bij andere soorten ontbreekt. V. b. nikolskii komt voor in Oekraïne (in de nabijheid van Charkov), centraal en zuidelijk Rusland en Roemenië en V. b. sachalinensis is te vinden in grote delen van Europa en westelijk Azië. Stappenplan voor wanneer een adder heeft toegeslagen, https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Adder&oldid=57329949, Wikipedia:Lokale afbeelding anders dan op Wikidata, Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen, Waarnemingen.be - Actuele verspreiding België -, A. D. Ameling - Dieren dichtbij: De Adder - Het Spectrum, 1978 -, Raymond Creemers & Jeroen van Delft - Nederlandse Fauna 9: De Amfibieën en Reptielen van Nederland - Ravon -2009 -, Bernhard Grzimek - Het leven der dieren deel VI:Reptielen -. De zonplekken zijn voornamelijk op het zuiden geëxponeerd, liggen meestal beschut tegen de wind en geven dekking van boven tegen vogels.Een vochtgradiënt dient in het terrein aanwezig te zijn, zodat de adders de keuze hebben waar ze gaan liggen. In uiterste geval bij vernietiging leefgebied: dieren wegvangen en verplaatsen. De adder kan het lichaam sterk afplatten zodat het aan de zon blootgestelde lichaamsoppervlak vergroot wordt en de zonnewarmte zo efficiënter opgenomen wordt. In 2015 werden in alle maanden van het jaar adders gezien in Nationaal Park de Meinweg bij Roermond. Daarnaast worden ook hagedissen en jonge vogels of vogeleieren gegeten. Kleine geïsoleerde populaties zijn gevoelig voor calamiteiten en voor inteelt. Bij een beet wordt niet altijd gif ingespoten, soms wordt een 'droge' beet gegeven om af te schrikken, hierbij wordt wel uitgehaald maar blijft de bek gesloten.
2020 vipera berus berus